Skip Ribbon Commands
Skip to main content

Theo một báo cáo mới của Tổ chức Nông Lương Liên Hợp Quốc (FAO), sản lượng thủy sản toàn cầu sẽ tiếp tục tăng trong thập kỷ tới mặc dù số lượng cá đánh bắt trong tự nhiên đã giảm đi và tăng trưởng bùng nổ trước đây của ngành nuôi trồng thủy sản đang chậm lại.



Ấn bản mới nhất của báo cáo Tình hình thủy sản thế giới (SOFIA) của dự báo rằng đến năm 2030, sản lượng kết hợp từ cả ngành khai thác và nuôi trồng thủy sản sẽ tăng lên 201 triệu tấn, tăng 18% so với mức sản lượng hiện tại là 171 triệu tấn.

Tuy nhiên, tăng trưởng trong tương lai sẽ đòi hỏi phải tiếp tục có sự tiến bộ trong việc tăng cường cơ chế quản lý thủy sản, giảm tổn thất và lãng phí, và giải quyết các vấn đề như đánh cá bất hợp pháp, ô nhiễm môi trường thủy sinh và biến đổi khí hậu.

"Ngành thủy sản rất quan trọng trong việc đáp ứng mục tiêu của FAO về một thế giới không có nạn đói và suy dinh dưỡng, đóng góp cho tăng trưởng kinh tế và cuộc chiến chống đói nghèo đang phát triển", Tổng giám đốc FAO José Graziano da Silva nói .

"Tuy nhiên, ngành này không phải không có những thách thức, bao gồm cả sự cần thiết phải giảm tỷ lệ phần trăm các trữ lượng cá đánh bắt vượt quá mức bền vững sinh học."

Xu hướng nguồn cung cá toàn cầu

SOFIA cho biết 90,9 triệu tấn cá đã được đánh bắt trong tự nhiên vào năm 2016 - giảm nhẹ 2 triệu tấn so với năm trước đó, chủ yếu là do biến động định kỳ trong quần thể cá trổng Peru gắn với El Niño.

Nhìn chung, số lượng cá bị bắt trong tự nhiên gia tăng bắt đầu từ những năm 1990 và phần lớn vẫn ổn định kể từ đó.

Mặc dù vậy, thế giới trong nhiều thập kỷ đã tiêu thụ một lượng cá lớn hơn - 20,4 kg/người vào năm 2016 so với dưới 10 kg/người trong những năm 1960 - nhờ một phần không nhỏ trong sự gia tăng sản lượng thông qua nuôi trồng thủy sản, một lĩnh vực đã phát triển nhanh chóng trong những năm 1980 và 1990.

Trong năm 2016, sản lượng từ nuôi trồng thủy sản đạt 80 triệu tấn, theo SOFIA 2018 - cung cấp 53% tổng số cá tiêu thụ bởi con người làm thực phẩm.

Trong khi tốc độ tăng trưởng của nuôi trồng thủy sản chậm lại - tốc độ tăng trưởng hàng năm là 5,8% từ năm 2010 đến năm 2016, giảm từ 10% trong những năm 1980 và 1990 - nó vẫn sẽ tiếp tục mở rộng trong những thập kỷ tới, đặc biệt là ở châu Phi.

Những nỗ lực nhằm giảm lượng cá bị thải ra biển hoặc ném trở lại biển sau khi đánh bắt - ví dụ bằng cách sử dụng cá thải loại để sản xuất bột cá - cũng sẽ giúp đáp ứng nhu cầu gia tăng liên tục đối với các sản phẩm cá.

Tình trạng trữ lượng cá hoang dã

Khoảng 59,9% các loài cá thương mại chính mà FAO giám sát hiện đang được đánh bắt ở mức độ bền vững về mặt sinh học, trong khi 33,1% được đánh bắt ở mức độ không bền vững về mặt sinh học - một tình huống mà SOFIA 2018 mô tả là “đáng lo ngại”. 7% còn lại được chưa được đánh bắt đầy đủ.

Chỉ 40 năm trước, 90% các ngư trường theo dõi của FAO đã được sử dụng ở mức độ bền vững về mặt sinh học, và chỉ 10% được đánh bắt không bền vững.

Những xu hướng này không nhất thiết có nghĩa là không có tiến bộ nào được thực hiện để đạt được Mục tiêu Phát triển Bền vững 14, kêu gọi cộng đồng quốc tế điều chỉnh hiệu quả việc khai thác , chấm dứt khai tình trạng khai thác quá mức, đánh bắt cá bất hợp pháp và thực hành đánh bắt phá hoại, và thực hiện các kế hoạch quản lý dựa trên khoa học nhằm phục hồi trữ lượng.

Nhưng báo cáo của FAO cảnh báo rằng thế giới đã làm trệch đi cách tiếp cận với nghề cá bền vững, với việc làm xấu đi tình trạng dư thừa năng lực đánh bắt và trữ lượng - quá nhiều tàu theo đuổi đánh bắt quá ít cá - ở các nước đang phát triển bù đắp cho việc cải thiện quản lý nghề cá và tình trạng trữ lượng ở các nước phát triển.

Chống lại điều này sẽ đòi hỏi phải xây dựng quan hệ đối tác hiệu quả, đặc biệt là trong phối hợp chính sách, huy động nguồn nhân lực và tài chính và triển khai các công nghệ tiên tiến (ví dụ như giám sát nghề cá).

Thách thức khác

Biến đổi khí hậu và ô nhiễm cũng là nguyên nhân gây lo ngại.

Trong khi nghiên cứu cho thấy rằng biến đổi khí hậu có thể làm cho mức sản lượng đánh bắt cá toàn cầu thay đổi dưới 10%, sự thay đổi đáng kể ở nơi cá được đánh bắt được dự đoán, SOFIA 2018 lưu ý. Sản lượng đánh bắt có thể sẽ giảm ở nhiều vùng nhiệt đới phụ thuộc vào nghề cá và tăng ở các vùng ôn đới ở phía bắc.

Sự thay đổi trong phân bố nghề cá sẽ có những tác động lớn về hoạt động, quản lý và thẩm quyền pháp lý, báo cáo cho biết. Nghiên cứu cần phát triển các chiến lược cho phép cả nghề khai thác và các loài khai thác thích nghi thuận lợi với biến đổi khí hậu.

 

T.P - theo Newfoodmagazine



26443